architecten Els Claessens en Tania Vandenbussche

Woonvoorziening voor 22 volwassenen met een verstandelijke beperking Emiliani Lokeren

2019

medewerkers Lisa Janssens
stabiliteit Tractebel engineering
technieken Tractebel engineering
landschapsontwerp LAND landschapsarchitecten

Vzw Emiliani bouwt een woonvoorziening voor 22 volwassenen met een verstandelijke beperking, op de site Hoedhaar in Lokeren. In de projectdefinitie wordt een van de uitgangspunten van wonen op Hoedhaar meermaals herhaald: je woont er niet in een besloten instituut, je woont er wel in een buurt. Voor Emiliani staat vervlechting met de buurt voorop, met een gezonde dosis interactie.
Die vervlechting met de buurt vertalen we op verschillende manieren in het ontwerp en een belangrijke keuze daarbij was de situering van de inkomdeur van elke woning. Hoewel de site zich op het eerste zicht als een alzijdige ‘enclave’ op de site Hoedhaar laat lezen, zien we bij een tweede blik erg verschillende condities rond de site. Deze waren een belangrijk uitgangspunt voor de volledige organisatie van de site en zeker voor het binnenkomen in de woning. Als inclusie belangrijk is, dan is het adres van de woning niet aan een parking of aan een park, maar onvermijdelijk aan een straat waar ook andere mensen wonen.
De overgang tussen de straat en het huis gebeurt in een aantal stappen waarbij ‘de juiste afstand’ erg belangrijk is: enerzijds is contact tussen het wonen en de straat belangrijk, zowel voor wie er woont als voor de kwaliteit van de publieke ruimte. Anderzijds is enige afscherming ten opzichte van het straatgebeuren welkom om het wonen zelf voldoende privacy te geven.
Op de site wordt de juiste afstand vertaald door de overgang tussen straat en wonen in een aantal stappen te realiseren. De voorkoer is de ideale plek om de va-et-vient aan de overzijde van de straat gade te slaan, te wuiven naar de overburen of een praatje te slaan.
Voorkoer, luifel en inkom vormen op die manier gradueel de overgang van het publieke leven op straat naar de intimiteit van het wonen. Vanop straat is er steeds een relatie met het wonen, maar als bewoner bepaal je zelf hoe groot die relatie is.
Tussen de huizen onderling worden een aantal functies gedeeld. De keuken, activiteitenruimte en wasplaats worden gedeeld door de 4 huizen en onder meer de activiteitenruimte zien we bij momenten ook te delen met de buurt. We geven hen een plaats aan de voorkoeren, in de buurt van het binnenkomen en goed zichtbaar voor de buurt. Naar een van de gedeelde functies gaan kan soms al een activiteit op zich zijn en het gevoel geven toch even uit huis te zijn, ook voor wie verre verplaatsingen moeizamer zijn. De keuken en de activiteitenruimte sluiten via een luifel aan op de grote gedeelde tuin.
De gedeelde badkamer vraagt uiteraard een meer intieme plek. We voorzien daarom 2 badkamers, elk in de nabijheid van de slaapzone van 2 huizen.
Het architecturale plan maakt de keuze voor een aantal buitenruimtes die verschillen in schaal, ligging en graad van veiligheid.